موضوعات

پیشگیری از ابتلا به سرطان معده و مری

از شايع ترين سرطان ها در كشور خصوصاً مناطق شمــــال و غرب سرطان هاي مري و معده مي باشد، لذا ضروري است در خصوص اين دو نوع سرطان توضيح داده شود.
سرطان مري
سرطان مري نهمين سرطان شايع در جهان است. اين سرطان در كشورهاي در حال توسعه مقام پنجم را دارد؛ بيماري به شدت كشنده است و ميزان بروز اين بيماري با افزايش سن افزايش مي يابد، به طوري كه در موارد گزارش شده در ثبت سرطان در شمال ايران همگي بالاتر از 40 سال سن داشته اند.
عوامل مؤثر در بروز سرطان مري
الف ـ توتون، الكل، ترياك
مصرف توتون در همه اشكال و نيز الكل عامل خطر در ابتلاي به سرطان مري مي باشد، مصرف ترياك نيز حايز اهميت است ( در اشكال مختلف ) ، سوخته ترياك كه در مناطق شمال كشورمان به بسيار مورد استفــاده قرار مي گيرد در مطالعه هاي آزمايشگاهي اثر سرطان زايي بسيار قوي اي داشته است.
ب ـ مصرف مواد غذايي و نوشيدني هاي داغ
ج ـ عوامل اقتصادي اجتماعي
د ـ فقر تغذيه
كاهش مصرف سبزي ها و ميوه خام و نقصان آهن ، ويتامين ها.
بنابــراين در چگونگي سرطان زايي عوامل فعلي در مري تماس مستمر سه نوع عامل با مخاط مري مهم به نظـــر مي رسد:
1 ) يك حلال مخاط مري مثل الكل
2 ) يك عامل سرطان زا در خصوص حلال به مخاط مري نفوذ كرده مثل ترياك
3 ) يك ماده آسيب رسان به مخاط مثل نوشيدني داغ.
سرطان معده
به نظر مي رسد در بين سرطان ها در دنيا سرطان معده دومين علت مرگ باشد؛ اين بيماري كشندگي زيادي دارد. بروز اين نوع سرطان با افزايش سن افزايش مي يابد به طوري كه بيشترين ميزان هاي بروز در سن بالاي 75 سال است . احتمال بروز سرطان معده در بيماران مبتلا به پوليپ معده، گاستريت، آتروفيك (تحليل و كوچك شدن معده ) و افرادي كه بخشي از معده آنها برداشته شده است ، زيادتر مي باشد.
عوامل فعلي:
1 ـ مصرف سيگار و الكل
2 ـ مصرف نيترات و تركيب هاي آن
آلـودگي غذا و آب به تركيب هاي نيترات باعث افزايش خطـــر سرطان معده مي شود.
3 - غذاهاي نمك سود شده
4 ـ استعداد ژنتيكي
ابتلا به سرطان معده در بستگان مبتلايان و افراد گروه خوني A بالاتر از ديگران است.
5 ـ ساير عوامل:

  • سابقه پرتو درماني
  • عدم مصرف سبزيهــا و ميوه هاي تازه – ويتامين ها
  • افزايش مصـرف كربوهيدرات ها
  • مصرف زياد نمك به اضافه عفونت هليكو باكترپيلوري (يك نوع باكتري داخل معده است).

پيشگيري از سرطان معده و مري:
با توجه به ميزان كشندگي بالاي اين سرطان ها، عمده توجه در برنامه كنترل آنها بر روي پيشگيــري اوليه متمركز مي باشد. در حال حاضر با اطلاعات موجود راه قطعي پيشگيري از اين سرطان ها معلوم نشده است و براي پيشگيري توجه به راهبردهاي زير در مقابله با اين سرطان ها ضروري به نظر مي رسد:

  1. جلوگيري از دادن موادمخدر به كودكان براي خوابانيدن آنها و مقابله با مصرف مواد افيوني خصوصاً شيره
  2. مقابله با مصرف سيگار ، الكل ، مواد غذايي نمك سود و مانده
  3. تغيير الگوي تغذيه در جهت استفاده بيشتر از ميوه ها و سبزي تازه
  4. ممانعت استفاده از افزودنـي هاي غيرمجاز و تركيب هاي نيترات در موادغذايي صنعتي
  5. خودداري از مصرف چاي خيلي داغ و نيز غذاهاي خيلي داغ.


منبع: فصلنامه بهورز