موضوعات

اسهال در کودکان

اسهال یکی از مشکلات شایع در همه سنین است. تغییر ناگهانی رژیم غذایی، یکی از علل شایع شل شدن کوتاه مدت مدفوع است. ولی شروع سریع اجابت مزاج شل و متوالی بدون خونریزی نتیجه عفونت ویروسی است. اسهال خفیف در کودکی که میزان دریافت مایع و غذای وی در حد طبیعی است معمولا جدی نیست و نیازی به مراجعه به پزشک وجود ندارد مگر اینکه ادامه یابد و یا به تناوب تکرار شود.
شاید 7 تا 10 روز مدت بیماری به طول بیانجامد.

علائمی که شاید همراه با اسهال باشند:

  • اجابت مزاج شل و آبکی
  • دردهای متناوب شکمی
  • کاهش اشتها
  • تهوع
  • استفراغ
  • تب
  • بدن درد


علائم کم آبی در کودکان

  • کودک 8 ساعت یا بیشتر ادرار نکند.
  • هنگام گریه اشک وجود نداشته باشد.
  • دهان کودک خشک و چشمان او فرورفته است.
  • کودک هنگام بلند شدن سرگیجه دارد.
  • کودک خواب آلود و ضعیف است.


درمان اسهال در شیرخواران

تغذیه با شیر مادر را متوقف نکنید. در هر زمان ممکن، تغذیه با غذای جامد و مایعات را انجام دهید. اگر مدفوع کودک خیلی آبکی یا بسیار کم فاصله است. بین وعده های غذایی، مایعات اضافی به وی بنوشانید. گاهی در شیرخواران، قاشق یا قطره چکان می توانند به دادن مایعات به نوزاد کمک کنند. بسیاری از متخصصان استفاده از مایعات جبران کم آبی مثل او آر اس را برای پیشگیری از کم آبی از ابتدا توصیه می کنند. ما هم موافقیم که این کار بسیار مطلوب است؛ ولی مزه او آر اس نوشاندن آن را به قدر کافی در کودکی که تشنه نیست، دشوار می کند. ما توصیه می کنیم برای اسهال خفیف و با فواصل زیاد، از آب یا آب میوه رقیق (مخلوط با نسبت برابر آب و آب میوه) برای مدت کوتاهی استفاده شود. اگر کودک استفراغ هم می کند یا اسهال مستمر و شدید دارد، توصیه ما هم دادن او آر اس به کودک است. اگر احساس می کنید کودک به اندازه ای که مایع دفع می کند، مایع نمی نوشد، حتما به پزشک مراجعه کنید. مهم ترین مساله این است که کودک را از نظر نشانه های کم آبی پایش کنید


درمان اسهال در کودکان بزرگتر

اگر کودک شیر یا غذای جامد معمول را تحمل می کند، رژیم معمول را ادامه دهید. باید به این رژیم، مایعات اضافی بیفزایید. بسیاری از متخصصان استفاده فوری از محلول های جبران کم آبی (او آر اس) را توصیه می کنند. ما هم موافقیم که این روش مطلوب است و از کم آبی پیشگیری می کند. ولی بعضی کودکان، این مایعات را نمی خورند چراکه طعم چندان خوشایندی ندارند ولی اگر خنک باشد تحمل آن آسانتر است.
آبمیوه ها باید با حجم مساوی آب، مخلوط شوند. سوپ ها (سوپ جوجه یا آب گوشت) یا عرق زنجبیل را می توان مدت کوتاهی استفاده کرد. به یاد داشته باشید که هر رژیم حاوی فقط مایعات تنها تا 24 ساعت مجاز است.
پس از این مدت باید به کودک مایعات جبران کم آبی به علاوه غذای جامد داد. گاهی می توانید از قاشق یا قطره چکان برای دادن مایعات به کودک استفاده کنید.
هنگامی که دوباره غذا را شروع می کنید، بعضی متخصصان توصیه می کنند که با غذای نرم و سبک مثل پلو، حریره، موز خرد شده، پوره سیب زمینی و نان آغاز کنید. ما توصیه می کنیم به کودکان از غذای سالمی که دوست دارند بدهید.
اگر اسهال از 5 تا 7 روز بیشتر شد شیر بدون لاکتوز یا شیرهای مصنوعی بر پایه سویا را می توانید چند روز امتحان کنید.

منبع: کتاب خودمراقبتی در ناخوشی های جزئی - وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی